Okinava Elm və Texnologiya İnstitutu və Oklahoma Universitetinin fizikləri birölçülü kvant sistemlərinin nə bozon, nə də fermion olan hissəcikləri ehtiva edə biləcəyini göstəriblər. Bunlara anyonlar deyilir – xüsusiyyətləri elementar hissəciklərin standart təsnifatından kənara çıxan ekzotik kvant hissəcikləri sinfi. Tədqiqat Physical Review A (PRA) jurnalında dərc edilib.
Tanış üçölçülü dünyada bütün elementar hissəciklər iki növdən birinə aiddir. Fotonlar kimi bozonlar qüvvələrin ötürülməsindən məsuldurlar və eyni kvant halını tuta bilərlər. Fermionlar – elektronlar, protonlar və neytronlar – maddə əmələ gətirir və onların eyni halları tutmasının qarşısını alan Pauli istisna prinsipinə tabe olurlar.
Bu təsnifat iki eyni hissəcik yerlərini dəyişdikdə kvant sisteminin necə davranmasına əsaslanır. Üç ölçüdə yalnız iki seçim mümkündür: hal ya dəyişməz qalır, ya da işarəni dəyişir. Lakin, aşağı ölçülü fəzalarda bu məntiq pozulur.
